werk - vakantie - werk

Sinds m’n vorige post is er een semester en lange vakantie gepasseerd, hoog tijd dus voor wat nieuws. Het vorige semester is na de eerste onzekere dagen dan toch gestart en heb heel wat mooi werk kunnen doen met mama Lati. We hebben een lesplanning per week en per dag opgemaakt en uitgevoerd. Mama Lati is daar zelf erg blij mee! Het was een korte lesperiode van 5 weken die uiteindelijk ook nog eens een week vroeger gestopt is. Zelfde reden als waarom we later gestart waren, geen geld voor eten voor de kids. Ik had het op dat moment niet zien aankomen, maar op maandag stonden er plots een paar ouders en werd er na een paar overleggen toch weer beslist dat de school moest sluiten. Renée (vorige logopediste, die 3 maanden placement had gedaan in Zanzibar) was hier toen op bezoek. Ze heeft gelukkig nog wel even iedereen kunnen zien voor ze naar huis gingen. We hebben nog samen koekjes gebakken met de kids en toen was er een onverwacht vervroegde vakantie.

De eerste week van de vakantie ben ik naar Zanzibar geweest, een dagje met Renée mee naar haar werk en afscheid van haar collega’s daar. Heel leuk om te zien dat haar Tanzaniaanse collega’s zo gemotiveerd zijn om aan als ‘communication facilitator’ (logopedie maar ze zijn hier niet specifiek voor opgeleid) aan de slag te gaan met kinderen met verschillende spraak en taalstoornissen, gehoorstoornissen.

Daarna Renée’s laatste dagen op het strand van Jambiani in Zanzibar en uitwuiven in Dar. Van daaruit ging ik met de bus naar het zuiden. Eerst tot Mtwara, een weekendje met Jim en Pam (VSO in Nyangao, Lindi) in het beachhouse van de paters. Zo mooi en lekker relax! Jammer genoeg wel geveld door een amoebe, maar Jim wist er wel raad meeJ.

Op zondag namiddag gingen we dan samen naar hun huisje in Nyangao en heb ik de rest van de week daar doorgebracht. Lekker uitrusten, eens mee naar een ander ‘groot dorp’ Masasi of Ndanda, heerlijk creatief koken met de beperkte middelen, … Jammer genoeg sloeg een of andere amoebe alweer toe op donderdag en heb ik niet echt de omgeving kunnen verkennen, maar het was wel fijn eens te zien hoe het leven daar is. Weer heel anders dan in Dodoma bijvoorbeeld. Alle placements in Tanzania zijn echt heel verschillend afhankelijk van waar je terecht komt. Allemaal met eigen bijzonderheden, uitdagingen, voordelen en moeilijkheden.

Na deze trip ging het terug richting Dar om Christiaan op te halen, m’n eerste bezoek uit België! Zo leuk dat ik hem alles kon laten zien hier. Het eerste wat hij te zien kreeg na de luchthaven was Dar op een zondag, best rustig en dan IST, de clinic waar VSO mee samenwerkt en we dus altijd terecht kunnen. Tja de amoebe was nog niet weg!

Een kort overzicht van wat Christiaan en ik samen gedaan hebben in Tanzania, maar meer verhalen volgen later: Zanzibar (ja alweerJ), Moshi, Marangu, Arusha, Oldoinyo Lengai, Lake Manyara, Tarangire, Morogoro en Dodoma.

Christiaan heeft een paar dagen doorgebracht in Dodoma, heel fijn dat iemand van thuis nu ook een idee heeft hoe m’n leventje er hier uit ziet. Op maandag deze week begon de school terug, maar zoals dat gaat waren er toen nog maar enkele kinderen en leerkrachten. Ze komen na zo’n vakantie één voor één terug toe. De leerkrachten die er waren zaten nog gewoon op hun stoel te wachten op meer kinderen en de kinderen lopen dan maar gewoon wat rond. Het bleek ook die eerste dag dat er nog steeds geen geld is voor eten. Dat moet van de overheid komen en die betalen nog steeds niet, hoewel dat wel beloofd was. Veel onzekerheid dus alweer voor de school en sommige kinderen moesten zelfs terug naar huis. Er wordt ondertussen elke dag wel weer ergens een beetje geld ‘gevonden’ maar dat is letterlijk per dag en dus geen zekerheid op langere termijn.

Ondertussen wordt er wel lesgegeven en zijn er weer meer kinderen op school, maar de sfeer blijft er een van onzekerheid en afwachten.

Christiaan is dinsdag mee naar school geweest, altijd dolle pret voor de kinderen als er bezoek is. Hij kreeg meteen een naamgebaar (‘fluffy haar’) en deed lekker mee met mama Lati en haar klasje terwijl ik samen met de head teacher een intake deed.

M’n leventje in Dodoma gaat dus weer z’n gewone gangetje, met leuke en minder leuke kanten. Maar nu is het weekend en zit ik buiten aan de pikniktafel in het zonnetje met een lekker kop ‘Himalaya’-thee (Christiaan import) en een Chocotoff (dankjewel Anke!).

Het heeft hier al niet meer geregend sinds mei en alles is dus erg droog en dor, maar wel lekkere temperaturen vind ik, niet te heet overdag en lekker koel ’s avonds, ik gebruik zelfs m’n fleece en sokken!

Aan het werk

Moeilijke start na de vakantie

De school was in april twee weken gesloten. Voor mij betekende dit mijn eerste vakantie in Tanzania. Ik heb heerlijk genoten! Het was heel welkom om, na de eerste erg intense periode, even helemaal te ontspannen. Je kan alvast wat foto's zien die veel zeggen!

Toen de school begin mei weer begon, zouden alle kinderen terug naar school komen. Voor sommige kinderen die in boarding verblijven is dit een lange reis. Zij wonen soms tot een dag reizen van de school en verblijven gedurende lesperiode op het schoolterrein. Echter die eerste maandag waren er erg weinig kinderen en ik merkte dat degenen die kwamen weg werden gestuurd. Ik had dit nog nooit gezien! Ik vroeg de directeur om uitleg. Hij wist me te vertellen dat er voor de leerlingen geen eten meer was. De school is afhankelijk van financiële steun vanuit de overheid en zij wilde geen geld geven. Het was twee dagen erg spannend of de school wel zou open blijven, maar een aantal oudervergaderingen, vele telefoontjes en een bezoek aan het stadhuis later werd er toch geld gevonden. Wat waren de ouders en de kinderen blij! De meeste leerkrachten geraakten die eerste dagen zonder zekerheid erg gedemotiveerd, maar mama Lati niet. Zij kon niet wachten om terug met haar klasje te beginnen!

Mama Lati straalt!

Mama Lati is de leerkracht van de kleinste klas, wat hier ‘chekechea’ heet. De kinderen zijn tussen de 3 jaar en 8 jaar oud. Hun ontwikkelingsniveau verschilt per individu erg. Sommigen zijn nog maar een paar maanden geleden gestart, anderen zijn er al een jaar of langer. Sommige van deze kleine kinderen gaan erg snel vooruit! Mama Lati werkt als leerkracht en als matron. Dit betekent zij op school woont en bij de kinderen slaapt. Ze zorgt dus (overdag samen met andere matrons) voor de boardingkids. Ze is heel lief, erg geduldig en super gemotiveerd. Daarom focus ik me nu ook vooral op haar en een andere erg gemotiveerde leerkracht van de pre-school klas. Toen ik net startte in Dodoma heb ik vooral veel geobserveerd om te kijken wat Mama Lati al allemaal doet en dat is best veel! Daarna ben ik meer en meer mee gaan doen met wat zij initieerde en gaf ik af en toe eenvoudige adviezen, ideeën of uitleg.

Voor de vakantie ben ik met Mama Lati gestart met werkoverleggen. Dit is een mix van eenvoudig Swahili met een paar woorden Engels, ondersteund met wat gebaren. Tijdens ons overleg bespraken we de planning om de taallessen voor de leerlingen vorm te geven. Samen hebben we voor de komende 5 weken, per week doelen opgesteld en per dag uitgewerkt hoe Mama Lati hiermee aan de slag kan. In het begin vond ze het een beetje vreemd om zo ver vooruit te denken, maar na het plannen van de eerste week kwam ze spontaan met nieuwe ideeën. In de taallessen zorgen we ervoor dat de woordenschat (gebaren) die ze aanbrengt nuttig is voor de kinderen en dat ze concrete objecten uit hun dagelijkse leven gebruikt. Ook gaan we regelmatig naar buiten en proberen we verschillende werkvormen te gebruiken met de beperkte middelen die voorhanden zijn. Zoals bijvoorbeeld een rollenspel met dagelijkse voorwerpen. De eerste week deed ik elk les samen met haar, waarbij ik soms bijstuurde of even iets voordeed. Vanaf de tweede week werkte Mama Lati steeds meer zelfstandig. Ik kwam tot de fantastische ontdekking, dat dat prima lukte! Mama Lati straalt echt als ze iets nieuw kan proberen en merkt dat de kinderen het erg fijn vinden en veel leren.

Audiometrie

Tijdens de vorige jaren zijn er op school een aantal mensen opgeleid om audiometrie uit te voeren en de oren en hoortoestellen van de kinderen te controleren. Tijdens m’n eerste werkweek zag ik inderdaad dat de oren van de kinderen één voor één werden gecontroleerd en indien nodig werden uitgespoten. Jammer genoeg was dat ook de enige keer in bijna drie maanden tijd. Daarom probeer ik de directeur regelmatig te herinneren aan het belang hiervan, alsook de twee dove jongens die hiervoor zijn opgeleid. Deze week gebeurde het gelukkig opnieuw, na de nodige aanmoediging van de directeur. Hij is ook degene die kan audiometreren. Met hem heb ik daarom samen overlegd om een planning op te stellen om alle kinderen (opnieuw) te testen. Zeker de nieuwe kleintjes, maar ook de oudere kinderen, die al dan niet hoortoestellen gebruiken. We zien de kinderen nu samen voor audiometrie. De directeur voert dan meestal de audiometrie uit en ik observeer zorgvuldig, zowel de reacties van de kinderen als de uitvoering van de audiometrie. Waar nodig stuur ik hem bij en ik maak hem vooral attent op (kleine) reacties van de kinderen zodat hij hier zelf ook gevoeliger voor kan worden. Soms doe ik ook even een stukje voor, of geef hem meer technische uitleg. Na de afname van de audiometrie laat ik hem de genoteerde resultaten nauwkeurig aanvullen en zorg ervoor dat de gegevens ook in het dossier van de kinderen terecht komen. Dit is belangrijk voor de opvolging. Deze opvolging is, met eigenlijk alles hier, de grootste uitdaging. Er is erg veel herhaling en stimulatie nodig. Maar ik ben erg blij als ik dan toch plots zie dat m’n collega’s spontaan iets opnemen!

Een dag zoals elke andere (of toch ook niet)

Op een gewone weekdag sta ik best vroeg op voor mijn doen, zo rond half 7.  Dan eet ik heerlijk vers fruit met verse yoghurt, gemaakt door de Indische ‘Two Sisters’ (zo heet de kleine Indische shop die veel dure geïmporteerde spullen heeft).

Daarna fiets ik tot aan het daladala station. Dit is eigenlijk een grote modderpoel nu waar alle minibusjes kriskras door elkaar staan te wachten en te manoevreren. Na de daladala jochies zo vriendelijk mogelijk genegeerd te hebben, moet ik dan soms tot een half uur wachten voor de daladala vertrekt, en andere dagen kan ik zo in een al vertrekkende daladala springen. Het uur van vertrek is dus wel duidelijk, maar de aankomst eigenlijk nooit!

Zo tussen 8u en half 9 ben ik dan op school en tot de middag hebben de kinderen les. Voorlopig observeer ik nog erg veel en werk veel samen met mama Lati van het kleinste klasje. Samen leren we de kleintjes dan nieuwe gebaren aan. Tijdens de pauze drinken de leerkrachten chai (heel gewone thee, niet zoals de Indische) en eten ze lekker vettige ‘gebakjes’, waar ik soms toch niet aan kan weerstaan.  De kinderen drinken ‘uji’, een soort porridge.

Heel vaak gebeurt er echter iets onverwachts, zoals een (grote) meeting of gaan de leerkrachten plots vroeger naar huis ofzo. Daarom, een gewone dag is meestal nooit hetzelfde als een andere gewone dag.

Na school gaat een deel van de kinderen naar huis en een grote groep blijft, zij zijn de ‘boarding kids’. Zij krijgen dan middageten, vaak ugali (stevige maismeelpap) met bonen. Na het eten speel ik dan met hen of kijk samen in een groot prentenboek of doe andere activiteiten waarbij taal komt kijken. Regelmatig moeten ze ook hun kleren wassen enz en dan probeer ik de kleintjes ook deze gebaren bij te brengen.

Op dinsdag en donderdag heb ik zelf les. Ik ga dan naar een middelbare school om samen met de leerkrachten van die school gebarentaal te leren. Het is een gewone school met 9 dove leerlingen, daarom leren de leerkrachten nu ook gebarentaal.

Van school naar gebarentaalles of terug naar Jamatini (het daladalastation) doe ik ook met de daladala.

Na m’n werkdag ga ik vaak nog even langs de markt of koop groenten en fruit van iemand op straat of ga de lekkere yoghurt van Two Sisters halen. Grappig, je kan hen ’s ochtends een sms sturen met je yoghurt-bestelling voor de dag! En dan met de fiets naar huis!

Op dinsdag ga ik dan nog naar pilates, een echt wazungu-vrouwen-gebeuren en op andere dagen heb ik soms Swahililes of ga ik lopen. Ik ben net terug beginnen lopen en ja dat is erg vermoeiend hier door de hitte, maar doet wel deugd! Achter ons huis zijn allemaal kleine maisveldjes waar zandweggetjes tussen lopen en dat is erg fijn. Ook niet te veel ‘babybaby / dadadada (=sistersister)’ geroep daar:-).

De Swahililes is echt wel nodig, deze taal is toch veel moeilijker dan alles wat ik al voordien geleerd heb…hoop dat ik het toch eens onder de knie zal krijgen! Dan lukt gebarentaal echt veel beter!

Oh ja en vandaag ben ik de eerste keer op huisbezoek geweest bij een 3-jarig meisje van onze school, Rahma, en haar mama. De mama is supergemotiveerd en wil graag gebarentaal leren, daar ga ik haar nu bij proberen helpen. Het was een erg warme ontvangst met chipsy (lokale extra vettige frietjes) en samaki (gefrituurde vis), heel leuk! Hoop wel dat ik dat niet elke week ga krijgen, want dan ga ik nog veel mogen gaan lopen!